مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریراهبرد توسعه1735-246021832025129Designing and explaining a sustainable entrepreneurship model in Iranian knowledge-based companiesطراحی و تبیین مدل کارآفرینی پایدار در شرکتهای دانشبنیان ایران839fa رضا رجبیدانشجوی دکتری، گروه مدیریت، دانشگاه بین المللی امام رضا(ع)، مشهد، ایران مرتضیرجوعیدانشیارگروه مدیریت، دانشگاه بین المللی امام رضا(ع)، مشهد، ایرانسیدمرتضیغیور باغبانیاستادیارگروه مدیریت، دانشگاه بین المللی امام رضا(ع)، مشهد، ایران.202561<p>In today’s complex and fast-paced world, where competition in economic, technological, and social arenas is intensifying, sustainable entrepreneurship emerges as an innovative and transformative approach that plays a vital role in balancing economic objectives, social responsibilities, and environmental requirements. This form of entrepreneurship not only creates economic value and profitability for stakeholders but also contributes to improving the quality of life in communities and mitigating the negative impacts of human activities on the environment. In this context, knowledge-based companies, as the driving engines of innovation and technological development, possess significant potential to implement the principles of sustainable entrepreneurship within a knowledge-driven economy. Accordingly, the present study aims to design and explain a model of sustainable entrepreneurship in Iranian knowledge-based companies using the Grounded Theory approach.Adopting a qualitative research methodology and following the Strauss and Corbin (1998) grounded theory approach, this study explores the various dimensions of sustainable entrepreneurship in these companies. The research process began with a systematic review of 276 articles, from which 97 relevant studies were selected for detailed analysis. In addition, semi-structured interviews were conducted with company managers, policymakers, university professors, and managers of science and technology parks. The data were analyzed through three-stage coding (open, axial, and selective).The findings indicate that sustainable entrepreneurship is influenced by causal factors such as individual and entrepreneurial characteristics; contextual factors including market dynamics, government policies, and culture; and intervening factors such as management practices, financial and human resources, and technology. Strategies such as innovation, human resource development, and value creation lead to outcomes including sustainable growth, job creation, and competitive advantage. Ultimately, the study concludes that achieving sustainable entrepreneurship requires the effective integration of individual, organizational, and institutional factors, along with appropriate government support and policy-making.</p><p>در دنیای پیچیده و پرشتاب امروز که رقابت در عرصه‌های اقتصادی، فناورانه و اجتماعی روزبه‌روز شدت می‌یابد، کارآفرینی پایدار به‌عنوان رویکردی نوین و تحول‌آفرین، نقش مهمی در ایجاد تعادل میان اهداف اقتصادی، مسئولیت‌های اجتماعی و الزامات زیست‌محیطی ایفا می‌کند. این نوع از کارآفرینی، علاوه بر خلق ارزش اقتصادی و سودآوری برای ذی‌نفعان، به بهبود کیفیت زندگی جوامع و کاهش آثار منفی فعالیت‌های انسانی بر محیط‌زیست نیز توجه دارد. در این میان، شرکت‌های دانش‌بنیان به‌عنوان موتور محرک نوآوری و توسعه فناوری، از ظرفیت بالایی برای پیاده‌سازی اصول کارآفرینی پایدار در بستر اقتصاد دانش‌محور برخوردارند. بر این اساس، هدف مقاله حاضر طراحی و تبیین مدل کارآفرینی پایدار در شرکت‌های دانش‌بنیان ایران با استفاده از روش نظریه داده‌بنیاد است. پژوهش حاضر با بهره‌گیری از رویکرد کیفی و روش نظریه داده‌بنیاد اشتراوس و کوربین (1998)، به شناسایی ابعاد مختلف کارآفرینی پایدار در این شرکت‌ها پرداخته است. فرایند تحقیق با بررسی نظام‌مند ۲۷۶ مقاله آغاز و پس از تحلیل نهایی ۹۷ مقاله منتخب، همچنین انجام مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته با مدیران شرکت‌ها، سیاست‌گذاران، اساتید دانشگاه و مدیران پارک‌های علم و فناوری، از طریق کدگذاری سه‌مرحله‌ای تحلیل شده است. یافته‌ها نشان می‌دهد که کارآفرینی پایدار تحت تأثیر عوامل علّی مانند ویژگی‌های فردی و کارآفرینانه، عوامل زمینه‌ای چون بازار، سیاست‌های دولتی و فرهنگ، و عوامل مداخله‌گر نظیر مدیریت، منابع مالی و انسانی و فناوری قرار دارد. راهبردهایی نظیر نوآوری، توسعه منابع انسانی و ارزش‌آفرینی نیز منجر به پیامدهایی از جمله رشد پایدار، اشتغال‌زایی و ایجاد مزیت رقابتی می‌شود. در نهایت، نتیجه‌گیری پژوهش بیانگر آن است که تحقق کارآفرینی پایدار نیازمند ترکیب مؤثر عوامل فردی، سازمانی و نهادی، در کنار حمایت‌های دولتی و سیاست‌گذاری مناسب است.</p>http://rahbord-mag.ir/en/Article/Download/52401مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریراهبرد توسعه1735-246021832025129The Optimal Pattern of Cash Holding Level in the Development of Iran's Capital Marketالگوی بهینه سطح نگهداشت وجه نقد در توسعه بازار سرمایه ایران4069faحسینثوابی جدیدیدانشجوی دکتری حسابداری، گروه حسابداری، واحد مرند، دانشگاه آزاد اسلامی، مرند، ایرانابراهیمنویدی عباسپوراستادیار، گروه حسابداری، واحد مرند، دانشگاه آزاد اسلامی، مرند، ایران حیدر محمدزاده سالطهدانشیار، گروه حسابداری ، واحد مرند، دانشگاه آزاد اسلامی، مرند، ایران اکبرکنعانیاستادیار، گروه حسابداری، واحد مرند، دانشگاه آزاد اسلامی، مرند، ایران2024613<p>Cash is the lifeblood of any business. Having enough cash to cover day-to-day operating expenses, pay bills and invest in growth opportunities is essential. However, having too much cash can also be detrimental to a business, as it can be unplanned and produce no returns. Therefore, determining the optimal level of cash holdings for a business is very important. In this regard, the present study was investigated with the aim of identifying and explaining the optimal model of the cash holding level between 2011 and 2022 in Tehran Stock Exchange. For this purpose, using the studies conducted in the past periods (result-based meta-analysis), 83 variables were identified and given to 10 experts, and according to their opinions, they were classified into 63 variables and 12 groups (Delphi analysis). ). Optimization tests, including the best variables with a high coefficient of determination and minimum root sum of squared errors, 6 groups of verified variables, including industry characteristics, quality of accounting information, risk criteria, market criteria, performance characteristics and financial constraints, respectively with coefficients ( -0.0162), (-0.0007), (0.0094), (0.0012), (0.0013), (0.0014) explain the optimal points of a company's maintenance level.</p><p>پول نقد مایه حیات هر کسب و کاری است. داشتن پول نقد کافی برای تأمین هزینه‌های عملیاتی روزانه، پرداخت صورت حساب‌ها و سرمایه‌گذاری در فرصت‌های رشد ضروری است. با این حال، داشتن پول نقد بیش از حد نیز می‌تواند برای کسب و کار مضر باشد، زیرا می‌تواند بدون برنامه بوده و هیچ بازدهی نداشته باشد. بنابراین، تعیین سطح بهینه نگهداشت وجه نقد برای یک تجارت بسیار مهم است. در همین راستا پژوهش حاضر با هدف شناسایی و تبیین الگوی بهینه سطح نگهداشت وجه نقد بین سال‌های 1391 تا 1401 در بورس تهران مورد بررسی قرار گرفت. برای این منظور با استفاده از مطالعات صورت گرفته در ادوار گذشته (فرا تحلیل مبتنی بر نتیجه)، 83 متغیر شناسایی گردید و در اختیار 10 نفر از خبرگان قرار داده شد و مطابق نظرات آن‌ها در قالب 63 متغیر و 12 گروه طبقه‌بندی گردید (تحلیل دلفی). آزمون‌های بهینه یابی اعم از بهترین متغیرهای با ضریب تعیین بالا و حداقل بودن ریشه مجموع مربعات خطاها، 6 گروه از متغیرهای تأییده شده، شامل ویژگی‌های صنعت، کیفیت اطلاعات حسابداری، معیارهای ریسک، معیارهای بازار، ویژگی‌های عملکرد و محدودیت مالی به ترتیب با ضرایب (0162/0-)، (0007/0-)، (0094/0)، (0012/0) (0013/0) (0014/0) نقاط بهینه سطح نگهداشت یک شرکت را تبیین می‌کنند.</p>http://rahbord-mag.ir/en/Article/Download/52402مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریراهبرد توسعه1735-246021832025129Exploring the Challenges and Reform Pathways of Science and Technology Financing in Iran, Based on the Experience of Development Plansواکاوی چالشها و مسیرهای اصلاح نظام تأمین مالی علم و فناوری در ایران با تکیه بر تجربه برنامههای توسعه7095faپریسا علیزادهموسسه تحقیقات سیاست علمی کشور2025812<p>Despite the provisions for supporting the S&T financing system in development plans, statistical evidence indicates that the performance of this system has been below the anticipated targets. This study, using an institutional approach and an analysis of the financial governance structure of science and technology, categorizes and examines the issues of S&T financing in Iran. Through analyzing policy trends from the Third to the Seventh Development Plan, it evaluates the existing challenges. The findings show that Iran's S&T financing system faces challenges in four main areas: (1) budgeting and allocation of public funds, (2) revenue generation and resource mobilization from the business sector, international sources, and philanthropic contributions, (3) institutional and legal issues, and (4) efficiency, effectiveness, and targeting of resources, as well as mission-oriented and demand-driven financing. Reforming the S&T financing system requires a revision of institutional governance, enhancing the effectiveness of existing tools, and designing measurable and mission-oriented mechanisms within the framework of mid-term policies.</p><p>علیرغم احکام متعدد برای حمایت از نظام تأمین مالی علم و فناوری در برنامه‏های توسعه، شواهد آماری نشان می‌دهد که عملکرد این نظام پایین‌تر از استانداردهای بین‌المللی و اهداف پیش‌بینی‌شده بوده است. این پژوهش با رویکردی نهادی و تحلیل ساختار حکمرانی مالی علم و فناوری، به دسته‌بندی و واکاوی دقیق مسائل تأمین مالی علم و فناوری در ایران پرداخته و با تحلیل روند سیاست‌گذاری از برنامه سوم تا هفتم توسعه، به ارزیابی چالش‌ها و کاستی‌های موجود می‌پردازد. یافته‏ها نشان می‏دهند که نظام تأمین مالی علم و فناوری در ایران با چالش‌هایی در چهار محور شامل: (1) بودجه‌ریزی و تخصیص اعتبارات دولتی، (2) درآمدزایی و جذب منابع از بخش کسب‏وکار، بین‏الملل و منابع خیریه، (3) مسائل نهادی و قانونی و (4) بهره‏وری، اثربخشی و هدفمندی منابع و تأمین مالی مأموریت‏گرا و تقاضامحور مواجه است. اصلاح نظام تأمین مالی علم و فناوری در ایران مستلزم بازنگری در حکمرانی نهادی، افزایش اثربخشی ابزارهای موجود و طراحی سازوکارهای پایش‌پذیر و مأموریت‌محور در قالب سیاست‏های میان‏مدت است.</p>http://rahbord-mag.ir/en/Article/Download/52404مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریراهبرد توسعه1735-246021832025129Investigating the impact of economic stabilization policy on investment in Iran within the framework of the stochastic dynamic general equilibrium modelبررسی تاثیر سیاست تثبیت اقتصادی بر روی سرمایه گذاری در ایران در چارچوب الگوی تعادل عمومی پویای تصادفی96120faموسی معصوم زادهدانشجوی دکتری گروه اقصاد، واحد میانه، دانشگاه آزاد اسلامی، میانه، ایران. رویا آل عمرانگروه اقتصاد، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایرانسیمااسکندری سبزیاستادیار گروه اقتصاد، دانشگاه آژاد اسلامی واحد میانه، میانه، ایران20241111<p>In this research, firstly, an open economy model including demand, supply, and policy-making sectors has been modeled and designed, and then the structural parameters of the model have been estimated using seasonal data from 2010-2020. After estimating the parameters of the model by simulating financial and monetary shocks, their effects on economic welfare variables were investigated. Based on this, due to the assumption of price stickiness, an expansionary monetary policy in the form of increasing the monetary base can increase real variables in the short term, which include consumption, investment, capital, and production. Therefore, if the monetary policy maker's tool includes one of the monetary aggregates, then by changing it, we can see its effect on real variables in the short term, but in the long term, we may see the neutralization of money by adjusting the price level, and therefore the real effects. Such a policy will fade. The theoretical results of solving the money model in the utility function using the optimal control method indicate that with the decrease in the money growth rate, the nominal interest rate and inflation will decrease and lead to an increase in real money balances; But it does not affect the level of production and consumption of the uniform situation. As a result, with the decrease in the rate of monetary expansion, the welfare level of the situation increases uniformly. Also, the results of valuing the parameters of the model based on the facts of Iran's economy and sensitivity analysis show that by reducing the growth rate of money supply from 22% in the basic state to 12% during 10 periods in a uniform state, it causes a decrease in the inflation rate from 46/ 19% has become 10.57%. Also, the real balances of money per capita increased from 0.1304 to 0.1352 and the level of welfare per capita increased from 129.17 to 160.17. In the framework of the money model, in the utility function, per capita production and per capita consumption do not change. This research can help policymakers make better decisions to improve investment conditions and economic growth by better understanding the effects of economic stabilization policies.</p><p>در پژوهش حاضر درابتدا يك الگوي اقتصاد باز شامل بخش¬هاي تقاضا، عرضه، و سياست گذاري مدل¬سازي و طراحي شده است و سپس با استفاده از داده هاي فصلي دورة 2010 -2020 پارامترهاي ساختاري الگو برآورد شده است. پس از برآورد پارامترهاي الگو با شبيه¬سازي شوك¬هاي مالي و پولي آثار آن¬ها بر متغيرهاي رفاه اقتصادي موردبررسي قرار گرفت. بر اين اساس، به علت وجود فرض چسبندگي قيمت¬ها يك سياست پولي انبساطي درقالب افزايش پاية پولي مي¬تواند متغيرهاي حقيقي را در كوتاه¬مدت افزايش دهد كه شامل مصرف، سرمايه¬گذاري، سرمايه، و توليد است. بنابراين اگر ابزار سياست¬گذار پولي شامل يكي از كل¬هاي پولي باشد، آن گاه با تغيير آن مي¬توان در كوتاه¬مدت شاهد اثرگذاري آن بر متغيرهاي حقيقي باشيم، اما در بلندمدت احتمالاً با تعديل سطح قيمت ها شاهد پديدة خنثايي پول هستيم و بنابراين اثرات حقيقي چنين سياستي كم رنگ خواهد شد. نتایج نظری حاصل از حل الگوی پول در تابع مطلوبیت بااستفاده از روش کنترل بهینه بیانگر این است که با کاهش نرخ رشد پول، نرخ بهره اسمي و تورم کاهش مي¬یابد و منجر به افزایش مانده¬های واقعي پول می¬شود؛ اما بر سطح تولید و مصرف وضعیت یکنواخت اثرگذار نیست. در نتیجه، با کاهش نرخ گسترش پولي، سطح رفاه وضعیت یکنواخت افزایش مي¬یابد. همچنین، نتایج حاصل از مقداردهي پارامترهای الگو بر اساس واقعیات اقتصاد ایران و تحلیل حساسیت بیانگر این است که با کاهش نرخ رشد عرضه پول از 22 درصد در حالت پایه به 12 درصد در طول 10 دوره در وضعیت یکنواخت، باعث کاهش نرخ تورم از 46/19 درصد به 57/10 درصد شده است. همچنین، مانده¬های واقعي پول سرانه از 1304/0 به 1352/0 و سطح رفاه سرانه از 129/17 به 160/17 افزایش یافته است. در چارچوب الگوی پول در تابع مطلوبیت، تولید سرانه و مصرف سرانه تغییر نمي¬کنند. این تحقیق می‌تواند به سیاست‌گذاران کمک کند تا با درک بهتر تأثیرات سیاست‌های تثبیت اقتصادی، تصمیمات بهتری در راستای بهبود شرایط سرمایه‌گذاری و رشد اقتصادی اتخاذ کنند.</p>http://rahbord-mag.ir/en/Article/Download/52413مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریراهبرد توسعه1735-246021832025129Assessing the Allocation of Health Expenditures and Its Impact on Health System Performance Indicatorsارزیابی نوع تخصیص مصارف سلامت بر بهبود شاخص های عملکرد در ایران121147faمهدیمرادی شیبانیدانشجوی دکتری اقتصاد، گروه توسعه و برنامه ریزی اقتصادی، دانشکده مدیریت و اقتصاد، دانشگاه تربیت مدرس، ایران، تهرانhttps://orcid.org/0009000180009958بهرامسحابیدکتری دانشیار، دانشکده مدیریت و اقتصاد دانشگاه تربیت مدرس، تهرانسجاد فرجی دیزجی دانشیار، دانشکده مدیریت و اقتصاد دانشگاه تربیت مدرس، تهران عزت اللهعباسیاناستاد، گروه مهندسی مالی، دانشکدگان مدیریت دانشگاه تهران، تهران 2024117<p>The health budget encompasses a wide range of expenditures collected from various financial sources and expend on the health system. Broadly categorized, the most important of these expenditures include prevention, treatment, education and research, and capital formation of health service–providing institutions. In addition to the importance of revenue collection methods, the allocation of the health budget is also highly imortant and directly affects the overall performance of the health system. The aim of this study is to explore ways of achieving a more efficient allocation of these resources in order to improve the level of health and the productivity of the health system. In this study, after extending the Baltagi health status framework and developing a new model, quarterly time-series data of the Iranian economy from 2001 to 2021 were applied. To assess health status, three main indicators were employed: life expectancy, crude mortality rate, and infant mortality rate. The results show that while health budget expenditures are highly imbalanced—about 85% being allocated to treatment—these expenditures, and particularly treatment expenditures, have a positive and improving effect on all three key health indicators. However, the relatively higher estimated coefficients for preventive expenditures highlight the superior priority of this category compared to treatment. Therefore, prevention expenditures are preferable to treatment expenditures, and increasing their share can contribute to improving health status and performance indicators. Moreover, among education and research expenditures and capital formation of health service–providing institutions, the latter demonstrates higher priority, as it positively affects both life expectancy and crude mortality rate.</p><p>بودجه سلامت یا بهداشت و درمان طیف وسیعی از هزینه هایی است که از منابع مالی مختلف آن جمع آوری شده و در نظام سلامت مصرف می شود. در یک دسته بندی کلی مهمترین این مخارج شامل مخارج پیشگیری، درمان، آموزش و تحقیقات و تشکیل سرمایه موسسات فراهم کننده خدمات سلامت است. علاوه بر اهمیت شیوه جمع آوری منابع مالی، شیوه مصرف یا تخصیص بودجه سلامت نیز بسیار مهم بوده و بر عملکرد کلی نظام سلامت موثر است. هدف این مطالعه یافتن راهی در جهت تخصیص بهتر این منابع به منظور افزایش سطح سلامت و بهره¬وری نظام سلامت است. در این پژوهش بعد از بسط وضعیت سلامت بالتاجی و استخراج مدل جدید، از داده های فصلی سری زمانی اقتصاد ایران برای سال های 1380 تا 1400 استفاده شده است. برای بررسی وضعیت سلامت سه شاخص اصلی امید به زندگی، نرخ مرگ و میرخام و نرخ مرگ و میر نوزادان به کار رفته است. نتایج حاکی از آنست که ضمن آنکه مخارج بودجه سلامت در وضعیت کاملا نامتوازن قرار داشته و حدود 85 درصد آن به مصارف درمانی می رسد، این مخارج و مخارج درمانی بر هر سه شاخص اصلی سلامت تاثیر مثبت و بهبود دهنده دارند. با این حال بالاتر بودن ضرایب تخمینی در مخارج پیشگیری ارجحیت بالاتر این بخش از بودجه سلامت را نسبت به مخارج درمانی نشان می دهد. بنابراین مخارج پیشگیری بر مخارج درمانی ارجحیت داشته و با افزایش این سهم می توان به بهبود وضعیت سلامت و شاخص های عملکرد آن کمک نمود. از سوی دیگر از میان مخارج آموزش و تحقیقات و تشکیل سرمایه موسسات فراهم کننده خدمات سلامت، تشکیل سرمایه موسسات فراهم کننده خدمات سلامت از آن جهت که بر دو شاخص امید به زندگی و نرخ مرگ و میر خام تاثیر مثبت دارد، دارای اولویت بالاتری در جهت تخصیص بودجه است.</p>http://rahbord-mag.ir/en/Article/Download/52414مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریراهبرد توسعه1735-246021832025129Application of machine learning to predict complex nested solutions in hierarchical programmingکاربرد یادگیری ماشینی برای پیش بینی راه حل های پیچیده تو در تو در برنامه ریزی سلسله مراتبی148164fa مهدی بهرامیدانشجوی دکتری،گروه رشته مدیریت صنعتی، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران. یعقوبعلوی متیناستادیار، گروه مدیریت، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایرانسلیمان ایرانزادهدانشیار، دکتری مدیریت صنعتی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد تبریز، ایران 0000-0001-9220-51662024930<p>Nowadays, due to the need to reduce costs and increase productivity, we are always witnessing the emergence of new methods in the field of production and operation management, hierarchical production planning is also considered as one of these methods, which has been the subject of considerable research in the past few decades. has been done., therefore, the present research is looking for the application of machine learning to predict complex nested solutions in hierarchical planning. Data collection, this research is descriptive-analytical and library studies were used to collect information. Descriptive researches are used to investigate the existing conditions in order to know more in order to help the decision-making process. The statistical population of the current research is the Mobarake Steel Company of Isfahan. Considering that the research data is few. Data extraction is done from existing documents. As a result, the studied sample is data related to production, cost and financial performance in the years 2015-2019. Sampling in this research is purposeful. Library and field methods were used to collect information in this research. Library studies were used as a foundation to formulate the theoretical framework of the research, and the field method was also used to obtain information about Mobarake Steel Company.</p><p>امروزه با توجه‌ به‌ لزوم کاهش‌ هزینه‌ها و افزایش‌ بهره وری‌ همواره شاهد ظهور روشهای‌ جدیدی‌ در زمینه‌ مدیریت‌ تولید و عملیات هستیم‌، برنامه‌ریزی‌ تولید سلسله‌ مراتبی‌ نیز به‌ عنوان یکی‌ از این‌ روشها مطرح است‌ که‌ در طی‌ چند دهه‌ گذشته‌ تحقیقات قابل‌ توجهی‌ در رابطه‌ با آن صورت گرفته‌ است‌.، بنابرین تحقیق حاضر به دنبال کاربرد یادگیری ماشینی برای پیش بینی راه حل های پیچیده تو در تو در برنامه ریزی سلسله مراتبی می باشد، این پژوهش از لحاظ هدف، پژوهشی کاربردی است و از نظر روش، از نوع همبستگی و نحوه¬ی گردآوری داده¬ها، این پژوهش توصیفی– تحلیلی است و از مطالعات کتابخانه ای جهت جمع آوری اطلاعات استفاده شده است. پژوهش¬های توصیفی به بررسی شرایط موجود جهت شناخت بیشتر به منظور کمک به فرآیند تصمیم¬گیری مورد استفاده قرار می¬گیرند. جامعه آماری تحقیق حاضر شرکت فولاد مبارکه اصفهان می باشد. با توجه به اینکه داده های تحقیق کمی است. استخراج داده ها از اسناد و مدارک موجود صورت می گرید. در نتیجه نمونه مورد مطالعه داده های مربوط به عملکرد تولید، هزینه و مالی در سال های 1395-1399 می باشد. نمونه گیری در این پژوهش هدفمند می باشد. جهت جمع آوری اطلاعات در این تحقیق از روش های کتابخانه ای و میدانی استفاده گردید. از مطالعات کتابخانه ای به عنوان شالوده ای جهت تدوین چارچوب نظری تحقیق استفاده شد و از روش میدانی نیز جهت دریافت اطلاعات شرکت فولاد مبارکه بهره گرفته شد.</p>http://rahbord-mag.ir/en/Article/Download/52416مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریراهبرد توسعه1735-246021832025129Presenting a risk assessment model for the stability of the automotive supply chainارائه مدل ارزیابی ریسک پایداری زنجیره تامین صنايع خودرو 165185fa مجید نظرزادهدانشجوی دکتری مدیریت صنعتی، واحد تبریز، دانشگاه آزاد سلامی، تبریز، ایران.محمدپاسباناستادیار گروه مدیریت ، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایرانمجیدباقرزاده خواجهاستادیار گروه مدیریت ، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران. 202514<p>This research was done with the aim of providing a sustainability risk assessment model in the supply chain of the country's automotive industry. The research method was of qualitative type in the method of implicit analysis. The statistical population was experts and experts in the automotive industry, and considering that the semi-structured interview reached saturation with 15 interviews, a total of 25 people were used as experts to complete the questionnaires. The research tool was a researcher-made questionnaire. The results were analyzed based on thematic analysis and fuzzy Delphi. The results showed that by using the theme analysis, 54 primary codes in 8 main themes including financial and economic risks, innovation and competitiveness, green supply chain management, global supply chain risks, technological, social and labor, legal and regulatory and health risks. The workforce was identified. The results show that financial and economic risks and innovation and competitiveness are the most important themes with average ratings of 1.2 and 1.8, respectively, while workforce health and legal and regulatory risks are the least important with average ratings of 8.0 and 7.0. Also, Friedman's test shows a significant difference in the ranking of identified themes. These results emphasize the importance of paying attention to financial strategies and innovation in the supply chain and clarify the need for comprehensive and coordinated risk management.</p><p>این تحقیق با هدف، ارائه مدل ارزیابی ریسک‌ پایداری در زنجیره تأمین صنایع خودروسازی کشور انجام شد. روش تحقیق از نوع کیفی به شیوه تحلیل مضومن بود. جامعه آماری کارشناسان و متخصاصان صاحب نظر در صنعت خودروسازی بودند که با توجه به اینکه مصاحبه نیمه ساختار یافته با 15 مصاحبه به اشباع رسید در کل از25 نفر بعنوان خبره جهت تکمیل پرسشنامه ها استفاده شد. ابزار تحقیق پرسشنامه محقق ساخته بود. نتایج براساس تحلیل مضمون و دلفی فازی تجزیه و تحلیل شد. نتایج نشان داد که با استفاده از تحلیل مضمون، 54 کد اولیه در 8 مضمون اصلی شامل ریسک‌های مالی و اقتصادی، نوآوری و رقابت‌پذیری، مدیریت زنجیره تأمین سبز، ریسک‌های زنجیره تأمین جهانی، ریسک‌های تکنولوژیکی، اجتماعی و نیروی کار، قانونی و مقرراتی و بهداشتی نیروی کار شناسایی شد. نتایج نشان می‌دهد که ریسک‌های مالی و اقتصادی و نوآوری و رقابت‌پذیری به ترتیب با میانگین رتبه‌های 1.2 و 1.8، مهم‌ترین مضامین هستند، در حالی که ریسک‌های بهداشتی نیروی کار و قانونی و مقرراتی با میانگین رتبه‌های 8.0 و 7.0 کمترین اهمیت را دارند. همچنین، آزمون فریدمن نشان‌دهنده وجود تفاوت معنادار در رتبه‌بندی مضامین شناسایی‌شده است. این نتایج بر اهمیت توجه به استراتژی‌های مالی و نوآوری در زنجیره تأمین تأکید می‌کند و نیاز به مدیریت جامع و هماهنگ ریسک‌ها را روشن می‌سازد.</p>http://rahbord-mag.ir/en/Article/Download/52418مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریراهبرد توسعه1735-246021832025129Providing a body language analysis model using artificial intelligence applications for the blindرویکرد ترکیبی تحلیل زبان بدن مبتنی بر هوش مصنوعی برای ارائه بازخورد شنیداری به نابینایان186200fa سهیل نادریدانشجوی دکتری دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقاتطهمورثشیریدانشیار، گروه علوم اجتماعی، واحد تهران مرکز، دانشگاه آزاد اسلامی،تهران،ایران.افسانهمظفریعضو هیئت علمی، دانشیار ومدیر گروه علوم ارتباطات اجتماعی، واحد علوم وتحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی،تهران،ایران.محمدسلطانی فراستاد گروه علوم ارتباطات اجتماعی، واحد علوم وتحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی،تهران،ایران.0000-0003-1006-8298202596<p>Human communication is largely based on non-verbal cues, including body movements, facial expressions, and tone of voice. Blind people face fundamental difficulties in understanding these cues due to their limited visual perception, which limits the quality of their interpersonal communication and social participation. The aim of the present study was to design and explain a native model for body language analysis based on artificial intelligence with a needs-based approach for the blind. The research method was qualitative and based on Grounded Theory in the Glaser method. The statistical population consisted of 19 IT experts and 13 blind users who were selected through purposive sampling. The data collection tool was semi-structured and in-depth interviews. The data were analyzed through an open, axial, and selective coding process, and the continuous comparison process continued until theoretical saturation. The findings showed that the core category of designing an intelligent body language analysis model for the blind was extracted from the data. Key factors identified included emotion intensity, gaze direction, interaction distance, and movement shoulders, which play a fundamental role in social interactions. Participants emphasized that the desired technology should be simple, low-cost, portable, and based on real-time audio feedback. This model, while improving the quality of communication for the blind, also has the potential to be developed in the fields of education, employment, and rehabilitation. The results of the study, in addition to providing theoretical innovation in the field of communication and disability studies, also provide a new perspective for the development of intelligent assistive technologies from an applied perspective. Therefore, the use of artificial intelligence algorithms in combination with human-centered design can be an effective solution to reduce the communication gap for the blind</p><p>ارتباط انسان‌ها بخش عمده‌ای از معنا و پیام‌های خود را از طریق نشانه‌های غیرکلامی مانند حرکات بدن، حالات چهره و لحن صدا منتقل می‌کند؛ به‌طوری که تحقیقات نشان داده‌اند بیش از ۶۵ درصد اطلاعات ارتباطی از طریق این نشانه‌ها به مخاطب منتقل می‌شود. افراد نابینا به دلیل محرومیت از ادراک دیداری این نشانه‌ها، در درک عواطف، نگرش‌ها و پیام‌های پنهان دیگران دچار چالش‌های اساسی هستند که منجر به محدودیت در کیفیت تعاملات میان‌فردی و آسیب به مشارکت اجتماعی آنان می‌گردد. در این پژوهش، با هدف کاهش این شکاف ارتباطی، الگویی ترکیبی برای تحلیل زبان بدن مبتنی بر فناوری هوش مصنوعی و ارائه بازخورد شنیداری مؤثر به نابینایان طراحی شده است. رویکرد تحقیق به‌صورت ترکیبی و از نوع کیفی با بهره‌گیری از نظریه داده‌بنیاد (Grounded Theory) به سبک گلیزر است و داده‌ها از طریق ۱۳ مصاحبه عمیق با نابینایان و ۱۹ مصاحبه نیمه‌ساختاریافته با متخصصان فناوری اطلاعات گردآوری شده است. تحلیل داده‌ها به کمک روش سه‌مرحله‌ای کدگذاری باز، محوری و انتخابی انجام و تا حصول اشباع نظری ادامه یافته است. مقوله محوری استخراج‌شده، «طراحی انسانی‌محور ابزار هوشمند تحلیل زبان بدن با تأکید بر بازخورد صوتی بلادرنگ» می‌باشد که در برگیرنده مؤلفه‌های کلیدی شامل شدت هیجان، جهت نگاه، فاصله تعاملی و حرکات شانه است. الگوی نهایی ارائه شده، شامل سخت‌افزار هندزفری دوربین‌دار و نرم‌افزار هوشمند روی گوشی تلفن‌همراه است که داده‌های تصویری و صوتی محیط را به صورت آنی تجزیه و تحلیل و به‌طور بلادرنگ بازخورد صوتی قابل فهم به کاربر ارائه می‌کند. نتایج نشان می‌دهد این الگو می‌تواند تأثیر چشمگیری در بهبود ارتباطات نابینایان در حوزه‌های آموزشی، کاری و اجتماعی داشته باشد و علاوه بر نوآوری نظری، چشم‌اندازی کاربردی برای توسعه فناوری‌های کمکی هوشمند فراهم نماید.</p>http://rahbord-mag.ir/en/Article/Download/52441مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریراهبرد توسعه1735-246021832025129Uncertainty of economic policies in the fluctuation of the stock market of eight countries, non-linear approachعدم قطعیت سیاستهای اقتصادی در نوسان بازار سهام کشورهای دی هشت با تاکید بر بحران کووید 19: رهیافت پویای سیستمی201230faفردین محمدزاده ابراهیم سمیدانشجوی دکتری علوم اقتصادی واحد بین المللی پردیس ارس دانشگاه تبریز سید کمالصادقیاستاد و عضو هیئت علمی دانشکده اقتصاد، دانشگاه تبریزداوودبهبودیاستاد و عضو هیئت علمی دانشکده اقتصاد، دانشگاه تبریز202571<p>One of the most important issues in the capital market is the awareness of the amount of risk that can affect the returns of companies' shares and plays a significant role in decision-making. In this regard, the pricing model of capital assets has been proposed and received the attention of researchers. These models are influenced by various internal factors of companies and macro variables, but one of the variables that has a close relationship with financial markets is the uncertainty of economic policies; Therefore, the present study investigates the effects of the uncertainty of economic policies on the stock market volatility in the D8 countries during the years 2000 to 2023 using the system generalized torque model. The results of the study show that the first break in the stock market fluctuations, the uncertainty of economic policies and oil prices had a positive effect on the stock market fluctuations, and the economic growth and the Covid-19 crisis had a negative effect on the stock market fluctuations.</p><p>یکی از مهم‌ترین مباحث بازار سرمایه، آگاهی از میزان ریسک است که می‌تواند بازده سهام شرکت‌ها را تحت تأثیر قرار دهد و نقس بسزایی در تصمیم گیری‌ها ایفا می‌کند. در همین راستا مدل قیمت گذاری دارایی‌های سرمایه‌ای مطرح و مورد توجه پژوهش گران قرار گرفته است. این مدل‌ها تحت تأثیر عوامل مختلف درونی شرکت‎ها و متغیرهای کلان هستند اما يكي از متغيرها كه رابطه تنگاتنگي با بازارهاي مالي دارد، عدم قطعیت سیاست های اقتصادی بوده؛ از این رو مطالعه حاضر به بررسی اثرات عدم قطعیت سیاست‌های اقتصادی بر نوسان بازار بورس در کشورهای دی 8 طی سال‌های 2000 تا 2023 با استفاده از الگوی گشتاور تعمیم یافته سیستمی پرداخته است. نتایج مطالعه نشان می دهد وقفه اول نوسانات بازار بورس، عدم قطعیت سیاست های اقتصادی و قیمت نفت اثر مثبت در نوسانات بازار بورس داشته و رشد اقتصادی و بحران کووید 19 اثر منفی در نوسانات بازار بورس داشته است.</p>http://rahbord-mag.ir/en/Article/Download/52445مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریراهبرد توسعه1735-246021832025129Cost-sensitive deep learning-based credit rating: Providing an optimal weighted combination framework of heterogeneous algorithmsرتبهبندی اعتباری مبتنی بر یادگیری عمیق حساس به هزینه: ارائه چارچوب ترکیب وزنی بهینه الگوریتمهای نا همگن231270fa مهدی فرضیگروه حسابداری، واحد تبریز، دانشگاه ازاد اسلامی، تبریز، ایرانیعقوبپور کریمگروه حسابداری، واحد تبریز، دانشگاه ازاد اسلامی، تبریز، ایران0000سید علی پایتخی اسکوئیگروه اقتصاد، واحد تبریز، دانشگاه ازاد اسلامی، تبریز، ایرانمهدیزینالیگروه حسابداری، واحد تبریز، دانشگاه ازاد اسلامی، تبریز، ایرانرسولبرادران حسن زادهگروه حسابداری، واحد تبریز، دانشگاه ازاد اسلامی، تبریز، ایران2025110<p>Credit scoring is a process employed by lenders, such as banks or credit card companies, to evaluate the ability of individuals or businesses to repay loans. This assessment is conducted by examining factors such as payment history, credit utilization, length of credit history, and types of credit used. A variety of models have been developed for credit scoring, utilizing complex algorithms to calculate credit scores. In recent years, the use of deep learning in this domain has seen significant growth due to its high accuracy and capability to analyze complex data. The LSTM deep neural network, benefiting from a forget gate and long-term memory, offers superior performance compared to other similar neural networks. This research proposes an integrated deep learning model for credit scoring of bank customers, designed based on ensemble learning and simultaneous optimization of parameters and feature selection using a genetic algorithm (GA). The key innovation of this model is the independent combination of four algorithms—AdaBoost, Bagging, Random Forest, and LSTM—and the integration of their outputs through an optimized linear weighted combination. This approach, by leveraging the strengths of each algorithm and optimizing hyperparameters and features, significantly enhances prediction accuracy. The proposed model was evaluated on three standard datasets from Iran, Australia, and Germany. The results demonstrated substantial improvements in metrics such as accuracy (ACC), precision, recall, F1 score, and reduction in classification error (MC). Specifically, for the Iranian dataset, the accuracy reached 0.934, reducing the classification error to 6.6%. For the Australian and German datasets, the accuracies were 0.902 and 0.843, respectively, showing notable superiority over previous models from 2023 to 2025. These findings confirm the high potential of the proposed model in improving credit decision-making, reducing the risk of default, and enhancing the financial stability of banks.</p><p>رتبه‌بندی اعتباری فرایندی است که توسط تسهیلات‌دهندگان، مانند بانک‌ها یا شرکت‌های کارت اعتباری، برای ارزیابی توانایی بازپرداخت تسهیلات توسط افراد یا کسب‌وکارها به کار می‌رود. این ارزیابی با بررسی عواملی نظیر سابقه پرداخت، میزان استفاده از اعتبار، طول سابقه اعتباری و نوع اعتبار مصرفی انجام می‌شود. مدل‌های متنوعی برای رتبه‌بندی اعتباری توسعه یافته‌اند که از الگوریتم‌های پیچیده برای محاسبه امتیاز اعتباری بهره می‌برند. در سال‌های اخیر، استفاده از یادگیری عمیق در این حوزه به دلیل دقت بالا و توانایی تحلیل داده‌های پیچیده، رشد چشمگیری داشته است. شبکه عصبی عمیق LSTM، با بهره‌مندی از لایه فراموشی و حافظه بلندمدت، عملکرد برتری نسبت به سایر شبکه‌های عصبی مشابه ارائه می‌دهد. این پژوهش، یک مدل یادگیری عمیق یکپارچه برای رتبه‌بندی اعتباری مشتریان بانکی پیشنهاد می‌دهد که بر پایه یادگیری جمعی و بهینه‌سازی همزمان پارامترها و انتخاب ویژگی‌ها با الگوریتم ژنتیک (GA) طراحی شده است. نوآوری کلیدی این مدل، ترکیب مستقل چهار الگوریتم AdaBoost، Bagging، Random Forest و LSTM و ادغام خروجی‌های آن‌ها از طریق یک ترکیب وزنی خطی بهینه‌شده است. این رویکرد، با بهره‌گیری از نقاط قوت هر الگوریتم و بهینه‌سازی هایپرپارامترها و ویژگی‌ها، دقت پیش‌بینی را به‌طور قابل توجهی افزایش می‌دهد. ارزیابی مدل پیشنهادی بر روی سه مجموعه داده استاندارد از ایران، استرالیا و آلمان انجام شد. نتایج نشان داد که این روش، بهبود چشمگیری در معیارهای دقت (ACC)، صحت (Precision)، فراخوانی (Recall)، شاخص F1 و کاهش خطای طبقه‌بندی (MC) ایجاد کرده است. به‌طور خاص، برای داده‌های ایران، دقت به 0.934 رسید که خطای طبقه‌بندی را به 6.6% کاهش داد. برای داده‌های استرالیا و آلمان نیز دقت به ترتیب به 0.902 و 0.843 دست یافت که نسبت به مدل‌های پیشین در بازه 2023 تا 2025 برتری قابل توجهی دارد. این یافته‌ها، پتانسیل بالای مدل پیشنهادی را در بهبود تصمیم‌گیری اعتباری، کاهش ریسک عدم بازپرداخت و تقویت پایداری مالی بانک‌ها تأیید می‌کند.</p>http://rahbord-mag.ir/en/Article/Download/52463مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریراهبرد توسعه1735-246021832025129Identifying Blue Ocean Strategy Strategies and Their Impact on Entrepreneurship Development in the Oil Industryشناسایی راهبردهای استراتژی اقیانوس آبی و تأثیر آنها بر توسعه کارآفرینی در صنعت نفت 271293fa سید مهدی خاک زادیاناستادیار، گروه مدیریت صنعتی (کارآفرینی)، دانشکده علوم اقتصادی و اداری، دانشگاه مازندران، بابلسر، مازندران، ایران00090004507679442025426<p>Today, organizations need to adjust their strategies, programs, and actions with the blue ocean approach to create new demands and enter unrivaled fields. Therefore, the aim of the present study was to identify the strategies of the blue ocean strategy and their impact on the development of entrepreneurship in the oil industry. This study was applied in terms of purpose and descriptive-survey in terms of method. The statistical population in the qualitative section was 28 university professors and senior managers of the oil industry who were selected purposefully using the snowball technique, and in the quantitative section, there were 3710 oil industry experts, and the sample size was determined as 348 people based on the Krejci and Morgan table, and the simple random method was used for sampling. The Delphi method was used to identify the strategies, and the structural equation method with SmartPLS3 software was used to examine the effects of the variables. The results of the qualitative part showed that the blue ocean strategy includes the strategies of (increase, decrease, eliminate, create). The results of the quantitative part also showed that the increase strategy (0.319), decrease strategy (0.358), eliminate strategy (0.347), and create strategy (0.326) have a positive and significant effect on the blue ocean strategy, and the blue ocean strategy also has a positive and significant effect on the development of entrepreneurship by (0.775).</p><p>امروزه سازمان‌ها برای ایجاد تقاضاهای جدید و ورود به عرصه‌های بی‌رقیب، لازم است استراتژی‌ها، برنامه‌ها و اقدامات خود را با رویکرد اقیانوس آبی تنظیم کنند. لذا هدف پژوهش حاضر شناسایی راهبردهای استراتژی اقیانوس آبی و تأثیر آنها بر توسعه کارآفرینی در صنعت نفت بود. این پژوهش از لحاظ هدف، کاربردی و از حیث روش، توصیفی- پیمایشی بود. جامعه آماری در بخش کیفی، 28 نفر از اساتید دانشگاهی و مدیران عالی صنعت نفت بودند که به روش هدفمند با تکنیک گوله برفی انتخاب شدند و در بخش کمی، کارشناسان صنعت نفت به تعداد 3710 نفر بودند و حجم نمونه براساس جدول كرجسي و مورگان 348 نفر تعیین و براي نمونه‌گيري از روش تصادفی ساده استفاده شد. برای شناسایی راهبردها از روش دلفی و برای بررسی تاثیر متغیرها از روش معادلات ساختاری با نرم‌افزار SmartPLS3 استفاده شده است. نتایج بخش کیفی نشان داد استراتژی اقیانوس آبی شامل راهبرد های (افزایش، کاهش، حذف، خلق) می‌باشد، همچنین نتایج بخش کمی نشان داد راهبرد افزایش(319/0)، راهبرد کاهش(358/0)، راهبرد حذف(347/0)، راهبرد خلق(326/0) بر استراتژی اقیانوس آبی تأثیر مثبت و معنی‌دار دارند و استراتژی اقیانوس آبی نیز بر توسعه کارآفرینی به میزان (775/0) تأثیر مثبت و معنی‌داری دارد.</p>http://rahbord-mag.ir/en/Article/Download/52465مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریراهبرد توسعه1735-246021832025129Explaining the legal and social factors affecting the desire to develop economic investmentتبیین مؤلفه های حقوقی و اجتماعی اثرگذار بر تمایل به توسعه سرمایه گذاری اقتصادی294330fa ابراهیممیرزاییاستادیار گروه جامعه شناسي دانشگاه پيام نور، تهران، ایران. نورالدین اله دادیاستادیار گروه جامعه¬شناسي دانشگاه پيام نور، صندوق پستی4697-19395، تهران، ایران(نویسنده مسئول) nalahdadi@pnu.ac.irعلیحمیدیاستادیار گروه حقوق دانشگاه پيام نور، تهران، ، ایران.2025420<p>Summary Today, the issue of development and progress is one of the important basic issues in developing countries. This issue is one of the most important issues faced by the national government and provincial managers in Iran, both at the national level and at the regional and provincial levels. Explaining the legal and social factors affecting the desire to develop economic investment in Lorestan province. The research method is quantitative and qualitative. In the quantitative part, survey technique and questionnaire tools were used, and in the qualitative part of the research, the perspective of the studied community, including Lorestan investors or medium and large business owners, residents and non-residents of Lorestan province, was investigated using in-depth interviews. it placed. The findings of the research show that 42% of respondents invest in industry, 7.1% in health and hygiene, 7% in agriculture, 7% in animal husbandry, 1.8% in fisheries 22.8 percent was in the field of services and 12.3% in the field of tourism. Also, the results of the research show that there is a significant correlation of 0.40 between cultural and social determinants and the desire for economic development of economic investment; Between the determinants of infrastructure and the desire for economic development of economic investment 0.45, between the judicial and administrative determinants and the desire for economic development of investment 0.36, between the political determinants and the desire for economic development of investment 42 0.0 and there is a positive and significant correlation between bureaucratic determinants and the desire to develop economic investment at 0.46, but there is no significant correlation between national and transnational variables and the desire to develop economic investment. As the research findings show, there is a significant relationship between the independent variables and the main research variable (tendency to develop economic investment) in the studied society. The confirmation of most of the hypotheses while most of the variables are low can be interpreted in another sense from the perspective of methodology; The same thing that Hirschman refers to as the cause of accumulation. This means that in a developed context, you are faced with a chain of positive and strengthening causes and factors that are connected to each other and have complete correlation with each other, and on the other hand, in an undeveloped context, you are faced with a chain of negative and weakening causes. You are facing factors that are strongly interrelated and affect each other. Based on the results of the research, it can be said that in order to smooth the development path of economic investment in Lorestan province, the three-sided synergy of the government development structure, economy and private capital, and a powerful development society will be very decisive.</p><p>امروزه مسأله توسعه و پیشرفت از مسائل اساسی مهم در کشورهای در حال توسعه‌ می‌باشد این موضوع در ایران هم در سطح ملی و هم در سطوح منطقه‌ای و استانی از مهمترین موضوعاتی است که حاکمیت ملی و مدیران استانی با آن مواجه هستند. هدف اين تحقيق تبیین مؤلفه های حقوقی و اجتماعی اثرگذار بر توسعه سرمایه¬گذاری اقتصادی در استان لرستان است. روش تحقیق از نوع کمی و کیفی است. در بخش کمی تکنیک پیمایش و ابزار پرسشنامه مورد استفاده قرار گرفت و در بخش کیفی تحقیق هم با استفاده از مصاحبه عمیق دیدگاه جامعه مورد مطالعه تحقيق شامل سرمايه¬گذاران لرستاني و يا صاحبان كسب و كار متوسط و بزرگ ساكن و غير ساكن استان لرستان مورد بررسی قرار گرفت. یافته های پژوهش نشان می¬دهد سرمایه گذاری 42 درصد از پاسخ دهندگان، در حوزه صنعت، 1/7 درصددر حوزه سلامت و بهداشت، 7 درصد در حوزه کشاورزی، 7 درصد دام¬پروری، 8/1 درصد در حوزه شیلات 8/22 درصد در حوزه خدمات و 3/12درصد در حوزه گردشگری بوده است. همچنین نتایج پژوهش نشان می¬دهد بين تعیین¬کنندگان فرهنگی و اجتماعی و تمایل به توسعه اقتصادی سرمایه¬گذاری اقتصادي، 40/0 رابطه همبستگی معنادرا وجود دارد؛ بین تعیین کنندگان زيرساختي و تمایل به توسعه اقتصادی سرمایه¬گذاری اقتصادي 45/0، بین تعیین¬کنندگان قضايي و انتظامی و تمایل به توسعه اقتصادی سرمایه¬گذاری 36/0، بین تعیین¬کنندگان سياسي و تمایل به توسعه اقتصادی سرمایه¬گذاری 42/0 و بین تعیین¬کنندگان بروکراتیک با تمایل به توسعه سرمایه¬گذاری اقتصادی 46/0 رابطه همبستگي مثبت و معناداري وجود دارد، ولي بین متغیرملي و فراملی و تمایل به توسعه سرمایه¬گذاری اقتصادی رابطه همبستگي معنا¬داري وجود ندارد. همانطور كه يافته هاي تحقيق نشان مي دهد در جامعه مورد مطالعه رابطه معنا¬داري بين متغيرهاي مستقل و متغير اصلي تحقيق (تمایل به توسعه سرمایه¬گذاری اقتصادی) وجود دارد. تاييد شدن اکثر فرضيه ها در عين پايين بودن مقدار بيشتر متغيرها را می¬توان از منظر روش شناختي به معناي ديگري نيز تفسير نمود؛ همان چيزي كه هيرشمن از آن به عنوان عليت انباشتي ياد مي¬كند. بدين معنا كه در يك بستر توسعه¬یافته با زنجيره¬اي از علل و عوامل مثبت و تقويت كننده مواجه هستيد كه به همديگر متصل بوده و با هم همبستگي كامل دارند و در مقابل در بستر توسعه نيافته با زنجيره¬اي از علل منفي و تضعيف كننده مواجه هستيد كه به شدت با هم همبستگي داشته و بر يكديگر تاثير مي¬گذارند. با اتکا به نتایج پژوهش می¬توان گفت برای هموار شدن مسیر توسعه سرمایه¬گذاری اقتصادی در استان لرستان هم افزایی سه ضلعی ساختار توسعه گرای دولتی، اقتصاد و سرمایه خصوصی و جامعه توسعه¬گرای توانمند بسیار تعیین-کننده خواهد بود.</p>http://rahbord-mag.ir/en/Article/Download/52469مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریراهبرد توسعه1735-246021832025129Factors on fertility in Iran based on quasi-panel dataعوامل موثر بر باروری در ایران مبتنی بر داده های شبه پانلی331356faمینااسفندیاریدانشجوی دکتری اقتصاد، دانشگاه آزاد اسلامی واحد قزوین، قزوین، ایرانمحسن مهرآراگروه اقتصاد نظری دانشکده تهرانآرش هادیزادهگروه اقتصاد، واحد قزوین، دانشگاه آزاد اسلامی، قزوین، ایران.2024121<p>In this study, it has been tried to analyze the factors affecting the household dimension, including economic and non-economic indicators of age, household income, education of the head of the household, the type of household activity to earn income (occupation of the head of the household) in both urban and rural areas. . In this regard, the Pseudo panel data method was used for the years 1385 to 1400. Also, in this study, the U-shaped relationship between the household dimension and age was investigated. The results in the urban sector showed that there is an inverted U-shaped relationship, and also in the urban sector, the effect of education on the household dimension was negative, while in the rural sector, age, the square of age and occupation are significant, and the two variables of education And the income has no effect on the size of the household. Also, the findings of this research showed that there is an inverse U-shaped relationship between the size of the household and age in the rural part of Iran. The comparison of urban and rural sectors shows that the effect of income and the absolute value of activity in the urban sector is greater than in the rural sector.</p><p>در این مطالعه سعی شده است، عوامل موثر بر بُعد خانوار شامل شاخص‌های اقتصادی و غیراقتصادی؛ سن، میزان درآمد خانوار، تحصیلات سرپرست خانوار، نوع فعالیت خانوار جهت کسب درآمد (شغل سرپرست خانوار) در دو بخش شهری و روستایی مورد بررسی و تحلیل قرار گیرد. در این راستا از روش داده های شبه پنل برای سال های 1385 تا 1400 استفاده شد. همچنین در این مطالعه به بررسی رابطه U شکل میان بعد خانوار و سن نیز پرداخته شد. نتایج در بخش شهری نشان داد، رابطهU شکل معکوس برقرار است، و همچنین در بخش شهری، اثر میزان تحصیلات بر بُعد خانوار منفی بوده است، این در حالی است که در بخش روستایی سن، مجذور سن و شغل معنی‌دار هستند و دو متغیر تحصیلات و درآمد هیچ تاثیری بر بعد خانوار ندارد. همچنین یافته‌های این تحقیق نشان داد که در بخش روستایی کشور ایران نیز رابطه معکوس U شکل بین بعد خانوار و سن وجود دارد. مقایسه بخش شهری و روستایی نشان می‌دهد که اثر درآمد و قدر مطلق فعالیت در بخش شهری نسبت به بخش روستایی بیشتر است.</p>http://rahbord-mag.ir/en/Article/Download/52590مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریراهبرد توسعه1735-246021832025129Designing an Agent-Based Model for Evaluating the Feasibility of Operational Budgeting in the Municipalities of Qazvin Provinceطراحی الگوی عامل-بنیان برای ارزیابی امکانسنجی بودجهریزی عملیاتی در شهرداریهای استان قزوین357384faالهامفريدوند نعمت آباددانشجوی دکتری اقتصاد، دانشگاه آزاد اسلامی واحد قزوین، قزوین، ایران،ابراهیمعباسیگروه مدیریت ، دانشکده علوم اجتماعی و اقتصادی ، دانشگاه الزهرا ، تهران ، ایرانآرش هادیزادهگروه اقتصاد، واحد قزوین، دانشگاه آزاد اسلامی، قزوین، ایران.202592<p>This research aimed to evaluate the feasibility of implementing operational budgeting in the municipalities of Qazvin Province through an Agent-Based Modeling (ABM) approach. Using NetLogo software, the dynamic interactions among key factors (financial resources, human resources, management policies, and citizen needs) were simulated across three scenarios: baseline, budget increase, and improved management policies. Data were collected from both real reports (2019-2024) and simulations. The results indicated that the ‘improved management policies’ scenario demonstrated the best performance, achieving a project completion rate of 85%, citizen satisfaction of 75%, budget deviation of 10%, and resource efficiency of 90%. In contrast, the ‘budget increase’ scenario (20% allocation) showed lower effectiveness (78% completion rate) due to employee resistance. Statistical analyses confirmed the pivotal role of management policies and human resources. Comparison with real data revealed a high level of alignment, although data limitations highlighted the need for more comprehensive information gathering. By filling literature gaps regarding the scarcity of dynamic simulation tools and localized studies, this model proposed several recommendations: enhancing transparency through online reporting systems, mitigating employee resistance via training, allocating surplus budgets to priority services, increasing citizen engagement through digital platforms, and adopting financial management software. This localized and scalable framework can serve as a model for small and medium-sized cities in Iran.</p><p>این پژوهش با هدف ارزیابی امکان‌سنجی پیاده‌سازی بودجه‌ریزی عملیاتی در شهرداری‌های استان قزوین از طریق مدل‌سازی عامل‌بنیان انجام شد. با استفاده از نرم‌افزار NetLogo، تعاملات پویا بین عوامل کلیدی (منابع مالی، نیروی انسانی، سیاست‌های مدیریتی و نیازهای شهروندان) در سه سناریو (پایه، افزایش بودجه و بهبود سیاست‌های مدیریتی) شبیه‌سازی شد. داده‌ها از گزارش‌های واقعی (1398-1403) و شبیه‌سازی‌شده جمع‌آوری شدند. نتایج نشان داد که بهبود سیاست‌های مدیریتی با نرخ تکمیل پروژه‌ها 85%، رضایت شهروندان 75%، انحراف بودجه‌ای 10%، و کارایی منابع 90% بهترین عملکرد را دارد، در حالی که افزایش بودجه (%20) به دلیل مقاومت کارکنان اثربخشی کمتری داشت (نرخ تکمیل 78%). تحلیل‌های آماری نقش محوری سیاست‌های مدیریتی و نیروی انسانی را تأیید کرد. مقایسه با داده‌های واقعی انطباق بالا را نشان داد، هرچند محدودیت‌های داده‌ای نیاز به جمع‌آوری اطلاعات جامع‌تر را برجسته کرد. این الگو با پر کردن شکاف‌های ادبیات در زمینه کمبود ابزارهای شبیه‌سازی پویا و مطالعات محلی، پیشنهادهایی شامل تقویت شفافیت با سامانه‌های گزارشگری آنلاین، کاهش مقاومت کارکنان با آموزش، تخصیص بودجه اضافی به خدمات اولویت‌دار، افزایش مشارکت شهروندان با پلتفرم‌های دیجیتال و استفاده از نرم‌افزارهای مدیریت مالی ارائه داد. این چارچوب بومی‌سازی‌شده و مقیاس‌پذیر می‌تواند به‌عنوان الگویی برای شهرهای کوچک و متوسط ایران استفاده شود.</p>http://rahbord-mag.ir/en/Article/Download/52623مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریراهبرد توسعه1735-246021832025129Study of the time-scale between the exchange rate and the budget deficit in the Iran economyبررسی مقیاس- زمان میان نرخ ارز و کسری بودجه در اقتصاد ایران385411fa یزدان گودرزی فراهانیگروه اقتصاد اسلامی، دانشکده علوم اقتصادی و اداری، دانشگاه قمامیدعلیعادلیدانشیار دانشکده علوم اقتصادی و اداری دانشگاه قماحسان محمدرضا خانیکارشناسی ارشد رشته علوم اقتصادی و اداری، دانشگاه قم، قم، ایران.20241123<p>In many developing countries, the budget deficit is used as a fiscal policy tool, and the relationship between the government budget deficit and the exchange rate is one of the most important topics discussed and researched in macroeconomics. According to what has been discussed, there is a complex and deep relationship between the fluctuations of the government budget deficit, the exchange rate, and inflation. Therefore, identifying and understanding the main factor of transmitting and receiving fluctuations with respect to the time period of fluctuations is very important. This research aims to study the time-scale between the exchange rate and the budget deficit in the Iranian economy. In this study, statistical data for the period 2007-2022 and the wavelet decomposition method were used. The results presented indicate significant changes in two key economic indicators, namely the exchange rate and the budget deficit. In addition, the results indicate the existence of a causal relationship between the variables of the inflation rate, the government budget deficit, and the exchange rate in the Iranian economy. Accordingly, given the relationship between budget deficit and exchange rate in the country, it is recommended that the government be more disciplined in its fiscal policies so that in the event of a budget deficit, it does not implement market-distorting strategies to finance the budget deficit, which leads to fluctuations in the exchange rate.</p><p>در بسیاری از کشورهای در حال توسعه از کسری بودجه به عنوان ابزار سیاست مالی استفاده می‌کنند و رابطه کسری بودجه دولت و نرخ ارز یکی از مهم‌ترین موضوعات مورد بحث و تحقیق در اقتصاد کلان است. بنابر آنچه مطرح شد ارتباط پیچیده و عمیقی میان نوسانات کسری بودجه دولت، نرخ ارز و تورم وجود دارد. بنابراین شناسایی و شناخت عامل اصلی انتقال و دریافت نوسان با توجه به دوره زمانی بروز نوسانات بسیار حائز اهمیت است. این پژوهش با هدف بررسی مقیاس – زمان میان نرخ ارز و کسری بودجه در اقتصاد ایران صورت گرفته است. در این مطالعه از اطلاعات آماری بازه زمانی 1385-1402 و روش تجزیه موجک استفاده شد. نتایج ارائه‌شده نشان‌دهنده تغییرات قابل توجه در دو شاخص کلیدی اقتصادی، یعنی نرخ ارز و کسری بودجه هستند. علاوه بر این نتایج بیانگر وجود رابطه علّی بین متغیرهای نرخ تورم، کسری بودجه دولت و نرخ ارز در اقتصاد ایران بوده است. بر اين اساس با توجه به وجود رابطه بين كسري بودجه و نرخ ارز در كشور توصيه مي¬شود كه دولت در سياست¬هاي مالي خود انضباط بيش‌تري داشته باشد تا در صورت بروز كسري بودجه راهكارهاي مختل كننده بازار به منظور تامين كسري بودجه كه منجر به نوسان در نرخ ارز مي¬شود را اجرا نكند.</p>http://rahbord-mag.ir/en/Article/Download/52787مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریراهبرد توسعه1735-246021832025129Investigating factors affecting bank interest rates with emphasis on investment and economic developmentبررسی عوامل موثر بر نرخ سود بانکی با تاکید بر سرمایه گذاری و توسعه اقتصادی412434fa مهدیه مودیمربی، کارشناسی ارشد حسابداری، گروه حسابداری، دانشگاه ملی مهارت، تهران، ایران2025319<p>Banks play important roles in the economic system, including the provision of savings and intermediation, facilitating payment flows, allocating credit, and establishing financial order. Even in economies with advanced financial markets, banks are at the center of financial and economic activities and are considered a fulcrum for implementing monetary policies and controlling inflation. In Iran, due to economic sanctions that have caused the inability to secure financial resources from international channels, the economic system's reliance on the monetary-banking system has increased sharply, causing the high impact of bank facility interest rates on investment and, consequently, on Iran's macroeconomic variables. Given the high inflation rate in the Iranian economy and the power of banking tools to control it, the present study was conducted with the aim of investigating the factors affecting bank deposit interest rates in 2024 with a sample of the last 10 years. The study is descriptive in terms of data collection method (correlation branch) and applied in terms of purpose. Data were collected through library documents and analyzed with the help of regression test. The research, assuming inflation rate, volume of bank facilities, number of bank branches, country's population and GDP as factors affecting bank interest rate, concluded that the volume of bank facilities has a negative and significant linear relationship, inflation rate, volume of bank facilities, country's population and GDP have a significant second-degree nonlinear relationship with bank interest rate. Thus, in order to determine the bank interest rate, it is necessary to consider the volume of bank facilities and inflation in order to control inflation and provide the basis for economic growth and development.</p><p>بانك ها وظايف مهمي را در نظام اقتصادی به عهده دارند كه شامل تجهيز پس اندازها و واسطه گري، تسهيل جريانات پرداخت، تخصيص اعتبارات و برقراري نظم مالي است. حتي در اقتصادهايي كه داراي بازارهاي مالي پيشرفته اي هستند، بانك ها در كانون فعاليت هاي مالي و اقتصادي قرار دارند و نقطه اتكايي براي اعمال سياست هاي پولي و مهار تورم به حساب مي آيند. در ايران به دليل تحريم هاي اقتصادي كه موجب ناتواني در تامين منابع مالي از مسيرهاي بين المللي شده اند، اتكای نظام اقتصادي به نظام پولي -بانكي شديدا افزايش پيدا كرده و سبب تاثيرگذاري بالاي نرخ سود تسهيلات بانكي بر سرمايه گذاري و به تبع آن بر متغيرهاي كلان اقتصادي ايران شده اند. با توجه به بالا بودن نرخ تورم در اقتصاد ایران و قدرت ابزارهای بانکی در مهار آن، پژوهش حاضر با هدف بررسی عوامل موثر بر نرخ سود سپرده بانکی در سال 1403 با نمونه 10 ساله اخیر انجام شده است. پژوهش از لحاظ روش گردآوری داده ها توصیفی( شاخه همبستگی) و از لحاظ هدف کاربردی است. داده ها از طریق اسناد کتابخانه ای گردآوری و با کمک آزمون رگرسیون تحلیل شد. پژوهش با فرض قرار دادن نرخ تورم، حجم تسهیلات بانکی، تعداد شعب بانک ها، جمعیت کشور و تولید ناخالص داخلی به عنوان عوامل موثر بر نرخ سود بانکی به این نتیجه رسید که حجم تسهیلات بانکی ارتباط خطی منفی و معنادار، نرخ تورم، حجم تسهیلات بانکی، جمعیت کشور و تولید ناخالص داخلی ارتباط غیرخطی درجه دوم معناداری با نرخ سود بانکی دارد. به این ترتیب جهت تعیین نرخ سود بانکی لازم است حجم تسهیلات بانکی و تورم را مدنظر قرار داد تا ضمن کنترل تورم زمینه رشد و توسعه اقتصادی را فراهم آورد.</p>http://rahbord-mag.ir/en/Article/Download/52788مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریراهبرد توسعه1735-246021832025129Political Economy of Rent-Seeking: An Analysis of the Structural and Institutional Consequences of Oil and Gas Raw Material Exportsتحلیل نهادگرایانه حکمرانی رانتی نفت در ایران: ریشههای تاریخی و پیامدهای آن بر ساختارهای سیاسی و اجتماعی435456faامیرحسینخورشیدی اطهردانشجوی دکتری مدیریت قراردادهای بین المللی نفت و گاز و پژوهشگر پژوهشگاه دانشگاه امام صادق(ع) محمدنعمتیدانشیار، هیئت علمی دانشکده معارف اسلامی و اقتصاد دانشگاه امام صادق(ع)20241022<p>The raw export of oil has long posed a persistent challenge, leading the Iranian economy to face profound structural problems. This research aims to critique the political economy of oil raw material exports in Iran through an institutionalist approach, analyzing the structural consequences of this phenomenon. In this context, a critical review of common approaches such as the Dutch Disease, rentier state theory, and the resource curse will demonstrate that these frameworks are insufficient to comprehensively explain the political economy of oil raw material exports in Iran. Subsequently, by employing an institutionalist theoretical framework and examining empirical evidence, the study analyzes the role of political, economic, social, and cultural institutions in perpetuating the raw export of oil and its consequences. The main focus is on how an inadequate institutional structure has directed the Iranian economy towards dependency on oil revenues, a rent-seeking culture, and the weakening of the private sector, rather than fostering production, innovation, and entrepreneurship.The findings of the study indicate that overcoming the challenge of oil raw material exports in Iran requires extensive systemic structural reforms in political and economic institutions, improvement in governance, strengthening public participation, and increasing social capital. Otherwise, the continuation of the current state will lead Iran towards a future filled with economic instability, inefficiency, and underdevelopment.</p><p>اقتصاد سیاسی مبتنی بر خام‌فروشی نفت، معضل دیرینه‌ای است که سیستم اقتصادی ایران را با چالش‌های زیربنایی پیچیده‌ای روبرو ساخته است. این پژوهش، با هدف نقد جامع نظام حکمرانی رانتی نفت در ایران، از یک رویکرد نهادگرایی تاریخی بهره می‌گیرد تا نتایج بلندمدت و عمیق این پدیده را بر ساختارهای کشور تحلیل نماید. در همین راستا، با مرور انتقادی بر نظریات متداول از جمله بیماری هلندی، دولت رانتی و نفرین منابع، نشان داده می‌شود که این چارچوب‌های نظری به تنهایی، فاقد ظرفیت لازم برای تبیین ابعاد نهادی و تاریخی خام‌فروشی در بستر ایران هستند. سپس، با استفاده از چارچوب نظری نهادگرایی، نقش قواعد رسمی و غیررسمی در سه حوزه‌ی سیاسی، اقتصادی و فرهنگی در تداوم وابستگی به نفت مورد ارزیابی قرار می‌گیرد. تمرکز اصلی مقاله بر این است که چگونه ساختار نهادی ناکارآمد کشور، به جای بسترسازی برای تولید مولد، نوآوری و کارآفرینی، مسیر اقتصاد ملی را به سمت اتکای بیش از حد به درآمدهای نفتی، اشاعه فرهنگ رانت‌خواری و تضعیف شدید بخش خصوصی هدایت کرده است. یافته‌ها مؤید این نکته است که برون‌رفت از دام خام‌فروشی نفت، تنها با اصلاحات بنیادین و سیستمی در نهادهای حاکمیتی، ارتقاء حکمرانی مطلوب و تقویت سرمایه اجتماعی از طریق افزایش مشارکت مردمی میسر خواهد بود. در غیر این صورت، تداوم شرایط فعلی، آینده‌ای پر از عدم ثبات اقتصادی، ناکارآمدی و انحراف از توسعه را برای کشور رقم خواهد زد.</p>http://rahbord-mag.ir/en/Article/Download/52789مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریراهبرد توسعه1735-246021832025129The Relationship between Key Audit Matters and Earnings Management Strategiesارتباط بین موضوعات کلیدی حسابرسی و استراتژیهای مدیریت سود457487faابراهیمنویدی عباسپور استادیار گروه حسابداری، واحد مرند، دانشگاه آزاد اسلامی، مرند، ایران فاطمه منافیگروه حسابداری، واحد مرند، دانشگاه آزاد اسلامی، مرند، ایرانصالحبهروز گجین دانشجوی دکتری حسابداری،واحد مرند، دانشگاه آزاد اسلامی، مرند، ایران2025410<p>This study aims to examine corporate earnings management responses to the disclosure of Key Audit Matters (KAMs) in audit reports. While the existing literature has extensively explored the relationship between earnings management and various risks, limited research has investigated the link between KAM disclosures and earnings management strategies (real earnings management and accrual-based earnings management). To test the hypotheses, a sample of 110 firms listed on the Tehran Stock Exchange was analyzed over the period 2017 to 2023. The findings reveal a differential relationship between disclosed KAMs in audit reports and earnings management strategies. Specifically, the results indicate that earnings management strategies vary based on the number, type, and content of disclosed KAMs. This study contributes to a deeper understanding of how financial information transparency and accounting quality influence corporate behavior, particularly in how firms adjust their earnings management practices in response to audit oversight.</p><p>هدف این مقاله بررسی واکنش‌های مدیریت سود شرکت‌ها به افشای موضوعات کلیدی حسابرسی در گزارش‌های حسابرسی است. اگرچه ادبیات موجود به طور گسترده‌ای ارتباط بین مدیریت سود و خطرات مختلف را بررسی کرده است، تحقیقات کمی تاکنون رابطه بین افشای موضوعات کلیدی حسابرسی و استراتژی‌های مدیریت سود (مدیریت سود واقعی و مدیریت سود مبتنی بر اقلام تعهدی) را بررسی کرده‌اند. برای آزمون فرضیات، تعداد 110 شرکت‌ پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران برای دوره زمانی 1396 تا 1402 انتخاب شده است. نتایج نشان می‌دهد که رابطه متفاوتی بین موضوعات کلیدی حسابرسی افشا شده در گزارش حسابرسی و استراتژی‌های مدیریت سود وجود دارد. به طور خاص، یافته‌ها نشان می‌دهد بکارگیری استراتژی های مدیریت سود (مدیریت سود واقعی و مدیریت سود مبتنی بر اقلام تعهدی) بستگی به تعداد و نوع موضوعات کلیدی و‌ هچنین محتوای موضوعات کلیدی دارد. این موضوعات می‌تواند رویکرد مدیران را در جهت تغییر دستکاری سود از طریق اقلام تعهدی به دستکاری رویدادهای واقعی یا برعکس تغییر دهد. این مطالعه به درک بهتر تأثیر شفافیت اطلاعات مالی و کیفیت حسابداری بر رفتار شرکت‌ها به‌ویژه در چگونگی تطبیق شیوه‌های مدیریت سود شرکت‌ها در پاسخ به نظارت حسابرسی کمک می‌کند.</p>http://rahbord-mag.ir/en/Article/Download/52790مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریراهبرد توسعه1735-246021832025129International Sanctions and Economic Diplomacy in Iranتحریمهای بینالمللی و سیاستگذاری دیپلماسی اقتصادی در ایران 488516faهاجراصغری زرگرآبادیعلوم سیاسی، دانشگاه تربیتمدرس، تهران، ایرانشهروز شریعتیدانشیار گروه علوم سیاسی( مسائل ایران) دانشگاه تربیت مدرس 202538<p>One of the key challenges facing the Islamic Republic of Iran in its foreign policy experience is the effective implementation of its strategic objectives and national goals. In this context, a comprehensive understanding of policymaking and executive planning, aligned with a precise grasp of the current situation, is essential. Such an understanding can facilitate the adoption of effective strategies for advancing national affairs. This study seeks to answer the following question: “How have international sanctions against Iran been prioritized in the country's economic diplomacy policies and programs?”. In order to address the aforementioned question, the present study has been conducted in a manner that incorporates an analysis of the provisions of Iran's five-year development plans, as well as an examination of macroeconomic variables within the realm of economic diplomacy.Utilising two methodological approaches – conventional content analysis and trend analysis – the findings reveal that Iran's macro-level policymaking and planning in economic diplomacy have been formulated without direct consideration of sanctions. The results further indicate that Iran's National Policy Statements and development plans lack stabilising mechanisms and strategies to manage and mitigate the consequences of sanctions. Moreover, despite the imposition of economic sanctions since the 1990s and their increasing intensity over time, there is no indication that sanctions have been formally acknowledged within the country's macroeconomic policy frameworks. This finding suggests that successive governments have operated without a clearly defined agenda or strategic approach in response to extensive banking and trade sanctions, often relying on ad hoc initiatives, individual experiences, and personal perspectives of policymakers in conducting economic diplomacy.</p><p>چگونگي اجراي راهبردها و اهداف کلان در حوزه دیپلماسی اقتصادی مستلزم شناخت جامع از مفهوم سیاستگذاری و برنامه‌ریزی اجرایی و ملتزم با فهم دقایق وضع موجود است و فهم این عناصر می‌تواند منجر به اتخاذ راهبردهای اثربخش در پیشبرد امور کشور باشد. این مقاله کوشیده است تا به این پرسش پاسخ دهد که «مسئله تحریم‌های بین‌المللی علیه ایران چگونه در برنامه‌ها و سیاستگذاری‌های عرصه دیپلماسی اقتصادی کشور اولویت‌گذاری شده است؟». مقاله در پاسخ به این پرسش، با استناد به نتایج حاصل از ارزیابی متن و احکام برنامه‌های پنج‌ساله توسعه و نیز بررسی آمار و اطلاعات موجود در حوزه متغیرهای کلان در حوزه دیپلماسی اقتصادی و با استفاده از دو روش تحلیل محتوای متن برنامه‌های توسعه و روند پژوهی، نشان می‌دهد که سیاستگذاری و برنامه‌ریزی کلان کشور در حوزه دیپلماسی اقتصادی بدون توجه به تحریم‌ها صورت‌بندی شده است. یافته‌های این پژوهش از سویی نشان می‌دهد اسناد بالادستی و برنامه‌های توسعه ایران فاقد راهکارها و سازوکارهای ثبات‌بخش برای مدیریت و کاهش پیامدهای تحریم است و از سوی دیگر موید این نکته است که با وجود اعمال تحریم‌های اقتصادی از دهه ۱۳۷۰ و روند افزایشی آن تا امروز، ردی از به رسمیت شناخته شدن تحریم‌ها در جریان سیاستگذاری کلان اقتصادی دولت‌ها در ایران دیده نمی‌شود به نحوی که می‌توان گفت دولت‌ها فاقد دستورِکار و راهبردهای مشخص در تقابل با تحریم‌های گسترده بانکی و تجاری بوده‌اند و در بسیاری از موارد بدون برنامه و دستور مشخص و بر مبنای ابتکارات، تجربیات و نگرش‌های شخصی کارگزاران به کنشگری در دیپلماسی اقتصادی پرداخته‌اند.</p>http://rahbord-mag.ir/en/Article/Download/52791مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریراهبرد توسعه1735-246021832025129Developing a Local Model of the Consequences of Mobbing on Job Burnout and Turnover Intention: A Qualitative Study in Governmental Organizations of Ardabilتدوین مدل بومی پیامدهای موبینگ بر فرسودگی شغلی و تمایل به ترک خدمت کارکنان: یک مطالعه کیفی در نهادهای دولتی شهر اردبیل517548fa رعناکاظمیدانشجوی دکتری مدیریت دولتی گرایش منابع انسانی دانشگاه آزاد اسلامی واحد اردبیل، اردبیل، ایران احدنوروززادهاستادیار مدیریت، واحد گرمی، دانشگاه ازاد اسلامی، گرمی، ایران.2025819<p>One of the critical challenges of human resource management in governmental organizations is the emergence of mobbing (workplace psychological harassment), which can exacerbate outcomes such as job burnout and turnover intention. Accordingly, the present study aimed to develop a local model of the consequences of mobbing on job burnout and turnover intention among employees in governmental organizations of Ardabil city, using the meta-synthesis method. The study was conducted through a seven-step meta-synthesis process (formulating research questions, systematically searching Persian and English literature within a specific time frame, screening titles and abstracts, selecting and extracting data, qualitative coding and synthesis, quality appraisal using the CASP tool, and presenting the findings). After systematic search and screening, eligible studies were included in the synthesis, and by coding and integrating the themes, the initial conceptual model of the study was formed. The results revealed a set of main and sub-categories that explain the consequences of mobbing at individual, occupational, and organizational levels, highlighting job burnout as a key mechanism in increasing turnover intention. The findings provide a local and practical perspective for human resource managers and policymakers in the public sector and can serve as a foundation for designing preventive and corrective interventions.</p><p>یکی از چالش‌های مهم مدیریت منابع انسانی در سازمان‌های دولتی، بروز موبینگ (آزار روانی شغلی) است که می‌تواند پیامدهایی چون فرسودگی شغلی و تمایل به ترک خدمت را تشدید کند. بر این اساس، این پژوهش با هدف تدوین مدل بومی پیامدهای موبینگ بر فرسودگی شغلی و تمایل به ترک خدمت کارکنان در نهادهای دولتی شهر اردبیل و با استفاده از روش فراترکیب انجام شد. مطالعه حاضر به‌صورت فراترکیب هفت‌مرحله‌ای (تنظیم پرسش‌ها، جست‌وجوی نظام‌مند متون فارسی و انگلیسی در بازه زمانی مشخص، غربال‌گری عناوین و چکیده‌ها، انتخاب و استخراج داده‌ها، کدگذاری و ترکیب کیفی، کنترل کیفیت با ابزار CASPو ارائه یافته‌ها) پیش رفت. پس از جست‌وجو و پالایش نظام‌مند، مطالعات واجد شرایط وارد ترکیب شدند و با کدگذاری و تجمیع مضامین، مدل مفهومی نخستین پژوهش شکل گرفت. نتایج حاصل، مجموعه‌ای از مقوله‌های اصلی و فرعی را آشکار ساخت که پیامدهای موبینگ را در سطوح فردی، شغلی و سازمانی تبیین می‌کنند و نشان می‌دهند فرسودگی شغلی یکی از سازوکارهای کلیدی افزایش تمایل به ترک خدمت است. یافته‌های پژوهش دیدگاهی بومی و کاربردی برای مدیران و سیاست‌گذاران منابع انسانی در بخش دولتی فراهم می‌آورد و می‌تواند مبنای طراحی مداخلات پیشگیرانه و اصلاحی قرار گیرد.</p>http://rahbord-mag.ir/en/Article/Download/52793مرکز منطقه ای اطلاع رسانی علوم و فناوریراهبرد توسعه1735-246021832025129English abstracts of articlesچکیده انگلیسی مقاله ها548577fa2025129 English abstracts of articles Quarterly Journal of Development Strategy, 2025, Vol. 21, No3 (83) English abstracts of articles Quarterly Journal of Development Strategy, 2025, Vol. 21, No3 (83) http://rahbord-mag.ir/en/Article/Download/52803